Hz. Adem (a.s.)'ın Kıssasından Alınması Gereken İbretler

İnsanlığın atası olan Hz. Adem (a.s)’ın kıssasından bazı öğütler, ibretler, nasihatler vb. şeyler bulmaktayız. En önemlileri şunlardır;

1. Cenab-ı Allah, Hz. Adem (a.s)'ı yarattı, ruhundan ona üfledi, melekleri ona secde ettirdiğinde ve yeryüzünde onu halife kılmakla bu tür insanı kerem sahibi yani üstün kılmıştır. Bu üstünlük, Hz. Adem (a.s) ve onun nesli içindir.

2. Yüce Allah her şeye gücü yeter. Zira Yüce Allah, toprak ve çamur gibi küçük bir şeyden büyük ve önemli bir şeyi mey-dana getirmiştir. Bundan dolayı Hz. Adem (a.s)'ı ilk önce topraktan yaratmış, daha sonra da onu tam bir insan şekline getirmiştir.

Bu Allah'ın Hz. Adem'i yeryüzüne istihlaf etmeye ehil kılmasındaki hikmetinin eşsizliğinin ve kudretinin sırlarının dolup taştığını göstermektedir. Tüm eşyaların isimlerini Allah, Hz. Adem (a.s)'a öğretmiştir. (Bkz: Bakara: 2/31)

3. İnsanın, şeytanın hilelerine karşı uyanık ve dikkatli olması gerekmektedir. Çünkü şeytan, atamız Hz. Adem (a.s)'ın cennetten çıkmasına sebep olmuş ve şeytanın bize olan düşmanlığı, Hz. Adem (a.s) yaratılışından itibarendir. Yani şeytanın bize olan düşmanlığı yeni olmayıp eskiden beri süregelen bir olaydır. Yüce Allah, şeytanın bu düşmanlığını şöyle haber vermektedir:

" Şüphesiz, şeytan, sizin düşmanınızdır. Buna göre siz de onu düşman edinin." (Fâtır: 35/6.)

Buna göre lanetli iblisin vesveselerine ve fısıltılarına karşı aldanmamamız gerekmektedir. Çünkü iblis, bize karşı kıyamet gününe kadar sürecek bir savaş ilan etmiştir. (B.k.z: A'râf: 7/14-18; İsrâ: 17/62-65)

4. İnsan, kendisine unutma hasıl olacak şekilde hata ve günah üzere yaratılmıştır. Çünkü insan, zayıf bir varlık olarak ya-ratılmıştır. İnsandaki bu zayıflık sebebiyle, Hz. Adem (a.s)'dan Allah'ın emrine karşı muhalefet meydana gelmiştir. Bu nedenle Hz. Adem (a.s), iblisin davetine icabet etmiş ve Allah'ın kendisine yaptığı ilahi emri unutmuştu.

5. İnsan, bir hata işlendiğinde ve pişman olacağı bir şey kendisinde hasıl olduğunda veya elem verici bir günahı işlediğinde, insana gereken Yüce Allah'ın rahmetinden ümit kesmemesi ve Allah'ın affedeceğine dair olan sözünden ümitsizliğe düşmemesidir. Çünkü Yüce Allah, böyle bir şey yaptığımızda nasıl tövbe edeceğimizi ve günah ile masiyetlerden nasıl kurtu-lacağımıza dair -Hz. Adem (a.s)’ın nasıl tövbe etmesi gerektiğini ona öğrettiği gibi- bize de öğretmiştir. Yüce Allah bunu, bize şöyle haber vermektedir:

" Adem, Rabbinden "kelimeler" belleyip aldı. (Adem'in bu kelimeleri söylemesiyle Yüce Allah) Onun tövbesini kabul etti. Şüphesiz ki tövbeleri çokça kabul eden ve çokça merhamet eden O'dur O. "(Bakara: 2/37)

6. Hayat, imtihan ve ibtila üzerine kurulmuştur. Allah'a itaat ve boyun eğmenin ortaya çıkması için Hz. Adem (a.s), yasak edilen ağaçtan yemek suretiyle yasak bir şey ile imtihan edilmişti. Bundan dolayı da alemlerin Rabbi olan Allah'a ubudiyyetin yani ibadetin gerçekleşmesi için Hz. Adem (a.s)’ın nesli de, emirlerle ve yasaklarla imtihan edilir. (Muhammed Ali Sâbûnî, Peygamberler Tarihî, 294-297.)