El-Hadî

O öyle bir varlıktır ki, kullarından havas olanlarına, zâtını tanımaya hidayet etmiştir de onunla, zatının bilinmesine delil getirmişlerdir. Kullarından avam tabakasına, yarattıklarını göstermiştir de onlar, onunla zatını isbata koyulmuşlardır.

Hülâsa her yaratığı, neye ihtiyacı varsa, ne yapması lâzım gelirse ona hidayet etmiştir.

İşle çocuğa doğar doğmaz, meme emme ilhamını, civcive yumurtadan çıkar çıkmaz yerdeki taneleri toplama ilhamını veren o olmuştur.

Ya arı? Ona altı köşe şeklinde petek yapmayı kim göstermiştir? Bunların hepsini ayrı ayrı açıklayacak olursak konu uzayıp gider. İki âyetle anlatmaya çalışalım:

1 — «Bizim Rabbimiz her şeye hilkatini veren, sonra da doğru yolunu gösterendir» (Taha:50)

2 — «Takdir eden (ona göre de) yol gösterendir.» (Âlâ:3).

İnsanlardan hidayet edenler, peygamberler ve halkı doğru yola irşat eden âlimlerdir. Aslında insanları onların vasıtasıyla hidayet eden Allah'tır. Çünkü peygamberler olsun, âlimler olsun, O'nun emirlerini yerine getirmeye yine O'nun tarafından vazifelendirilmişlerdir.